MAJESTAT DAWNYCH WIEKÓW // TORUŃ 2025-2026
28 grudnia 1233 r. wielki mistrz krzyżacki Herman von Salza oraz pruski mistrz krajowy Herman Balk wystawili przywilej lokacyjny, na mocy którego powstał Toruń – najstarsze (obok Chełmna) miasto w państwie krzyżackim. Od tego momentu rozpoczęła się jego niezwykła, fascynująca i barwna historia, która trwa do dziś.
Od 1997 r. Zespół Staromiejski Torunia – czyli Stare Miasto, Nowe Miasto oraz ruiny zamku krzyżackiego wpisane są na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego i Naturalnego UNESCO. To jeden z najcenniejszych zabytków dziedzictwa kulturowego w Polsce i Europie; nieustannie cieszy oko i pobudza wyobraźnię – znajdują się w nim bowiem znakomicie zachowane zabytki wszystkich epok, od średniowiecznego gotyku począwszy. Wiele z nich – to autentyczni, milczący świadkowie dawnej potęgi ekonomicznej, społecznej i politycznej Torunia. Współcześnie miasto jest jedną z turystycznych potęg naszego kraju; oficjalne statystyki powiadają, że w roku 2025 odwiedziło je 2,7 miliona gości z całego świata.
Toruń: podróż w czasie
Toruń, ul. Ślusarska, rok 1964. Znakomici polscy aktorzy na planie filmu pt. "Prawo i pięść". Stoją od lewej: Zdzisław Maklakiewicz, Jerzy Przybylski, Gustaw Holoubek, Zbigniew Dobrzyński, Ryszard Pietruski, Wiesław Gołas. "Prawo i pięść" w reżyserii Jerzego Hoffmana i Edwarda Skórzewskiego to najważniejszy western w historii polskiego kina. Jego niepodrabialną atmosferę współtworzą m.in. widoki ulic i kamienic toruńskiego starego miasta, na którym nakręcono większą część filmu // źródło zdjęcia: facebook, grupa aktorzy polscy i zagraniczni
W latach 1922-1938 w Toruniu mieściła się Oficerska Szkoła Marynarki Wojennej (od 1928 r. - pod nazwą Szkoła Podchorążych Marynarki Wojennej). Toruńska szkoła wychowała liczne, dobrze wyszkolone kadry marynarzy, podoficerów i oficerów; w czasie II wojny światowej prawie wszyscy oficerowie polskiej marynarki wojennej byli absolwentami, instruktorami lub wykładowcami z tej właśnie szkoły. Na zdjęciu: polscy marynarze w trakcie pełnienia służby na niszczycielu "Piorun", rok 1940 // źródło zdjęcia: Imperial War Muzeum, London
Polski okręt podwodny ORP "Sokół" w brytyjskim porcie Portsmouth, rok 1941. Pierwszy z lewej - komandor Borys Karnicki, absolwent przedwojennej Szkoły Podchorążych Marynarki Wojennej w Toruniu // źródło zdjęcia: Imperial War Muzeum, London
Panorama Torunia wg rysunku Christiana Daniela Pietescha z wydanej w 1684 roku książki Johanna Christopha Hartknocha pt. "Alt - und Neues Preussen" ("Stare i Nowe Prusy"). Widać ruch rzeczny na Wiśle wraz z nabrzeżem portowym oraz drewniany most na Wiśle, zbudowany w/g przywileju króla Jana Olbrachta z roku 1496 // źródło ilustracji: polona.pl
"II Traktat Toruński" – obraz olejny pędzla polskiego malarza Mariana Jaroczyńskiego (1819-1901). Upamiętnia on zawarcie pokoju toruńskiego w 1466 r., kończącego wojnę 13-letnią Polski z Zakonem Krzyżackim; w jej wyniku Toruń wraz z Ziemią Chełmińska, Warmią i Pomorzem Gdańskim zostały włączone do Polski. To słynne w naszej historii wydarzenie miało miejsce w toruńskim Dworze Artusa. Historyczny budynek nie dotrwał do naszych czasów; obecny gmach z 1891 r., zbudowany w stylu neorenesansu niderlandzkiego stoi dokładnie w tym samym miejscu - przy Rynku Staromiejskim 6 // źródło ilustracji: domena publiczna